Twoja Europa - Praca i Studia za granicą oraz Unia Europejska

Czy i kiedy rozszerzenie UE na Bałkanach?

03.05.2011 Autor: Stanisław Dąbrowski[ 3 komentarze ]
Viktor Orban i Jerzy Buzek podczas posiedzenia w PE

Viktor Orban i Jerzy Buzek podczas posiedzenia w PE
Źródło: Materiały prasowe PE

W wielu mediach pojawiają się prognozy mówiące o pełnej integracji całych Bałkanów z UE w najbliższych latach, pojawiają się nawet orientacyjne daty. Czy nie jest za wcześnie na takie prognozy?

Dwa tygodnie temu (15.04) w Parlamencie Europejskim zakończyło się posiedzenie z udziałem Przewodniczącego Komisji Europejskiej, Jose Manuela Barroso, Victora Orbana - premiera Węgier sprawujących obecnie prezydencję w UE, deputowanych do PE, a także parlamentarzystów i polityków z krajów zachodniobałkańskich.

Nie ma zjednoczonej Europy bez Bałkanów


Podczas spotkania dyskutowano perspektywy wstąpienia 7 państw bałkańskich do Unii Europejskiej - Albanii, Macedonii, Kosowa, Serbii, Chorwacji, Bośni i Hercegowiny i Czarnogóry. Pomimo wielu więzów łączących wszystkie kraje bałkańskie, przede wszystkim historycznych, politycznych i gospodarczych, sytuacja każdego z nich pod względem szans na członkostwo czy prędkości procesów integracyjnych jest różna. W innym punkcie znajduje się Chorwacja, która w najbliższych miesiącach zakończy negocjacje, a w zupełnie innym Kosowo czy Bośnia i Hercegowina, które zmagają się z wieloma problemami rzutującymi na stabilność i wiarygodność tych państw.

Przewodniczący Parlamentu UE, Jerzy Buzek podkreślał, że "na Bałkanach ciągle nie rozwiązano wszystkich najważniejszych problemów, takich jak walka z przestępczością zorganizowaną, reformy systemów prawnych, korupcja, pojednanie narodów i współpraca z Trybunałem w Hadze" oraz że "są to wspólne wyzwania, które wymagają efektywnego działania."
Jose Manuel Barroso powiedział, że "Zjednoczenie Europy nie będzie pełne bez Bałkanów Zachodnich. Ale integracja z UE zależy od nich samych i to kiedy wstąpią do UE zależy od prędkości reform."
Przewodniczący parlamentu Chorwacji, Luka Bebic, powiedział że "przykład Chorwacji ukazuje, iż kraje bałkańskie ukierunkowane są na integrację z Europą."
Te wypowiedzi studzą nieco nastroje na szybką integrację za wszelką cenę.

Czy na pewno całe Bałkany będą wkrótce w UE?


Z większości komentarzy przebijały się opinie o nieuchronności i potrzebie wstąpienia państw zachodnich Bałkanów do UE. Istotnie akcesja państw bałkańskich otoczonych obecnie przez kraje unijne wydaje się naturalnym i niezbędnym krokiem UE. Potencjał gospodarczy i polityczny powiększyłby siłę UE, a na samych Bałkanach członkostwo w Unii z pewnością przyniosłoby większą stabilizację i przyspieszyłoby rozwój. Jednakże wcale nie ma gwarancji, że cały obszar Bałkanów zawita w najbliższych latach do Unii. Jednocześnie interesy mają na tym obszarze także inni gracze i ewentualna zwłoka czy rezygnacja może sprawić, że inne państwa będą się starały przyciągnąć je do swojej polityki i w ten sposób realizować własne interesy. Obecnie taki proces można zaobserwować na przykładzie współpracy serbsko-rosyjskiej - przede wszystkim przy gazociągu South Stream, który może skutecznie zablokować ideę powstania nieco zapomnianego już gazociągu Nabucco. Innym przykładem są udzielane pożyczki dla rządu serbskiego rzędu 800 mln $ przez Rosjan - ostatnia w marcu tego roku podczas wizyty Władymira Putina w Belgradzie. Kolejnym aspektem jest uzależnienie państw rejonu Bałkanów od rosyjskich surowców - przede wszystkim gazu, który jest podstawowym nośnikiem energii w większości państw bałkańskich. Zagadnienia gospodarcze są zawsze wstępem do współpracy politycznej, która może w dalszej przyszłości okazać się nie do końca zgodna z polityką UE.
Dlatego w interesie Unii leży wciągnięcie państw Bałkańskich wyłącznie w swoją strefę wpływów, poprzez nawiązanie silnych związków gospodarczych i politycznych. Z różnych przyczyn procesy te są opóźniane - zarówno ze strony UE, jak i państw, które są zainteresowane członkostwem.
Istotny jest także dylemat - oczywistym jest, że wejście państw bałkańskich leży w interesie UE, ale z kolei gdyby niestabilne państwa bałkańskie znalazły się wewnątrz UE, mogłoby to poskutkować utratą stabilności całego ugrupowania i powstrzymać pogłębianie integracji. Z drugiej strony opóźnienie może oddalać perspektywę członkostwa.

'Bałkany Zachodnie' czy pojedyncze państwa?


W tym miejscu pojawia się kwestia zróżnicowania politycznego państw zachodniobałkańskich. Albania wystąpiła o członkostwo w UE w 2009 roku, ale nie uzyskała jeszcze statusu kandydata.
Jak na razie w ramach polityki zbliżania, Unia Europejska podpisała z Albanią umowę o ruchu bezwizowym. Z drugiej strony niezmiernie poważnym problemem Albanii jest walka ze zorganizowaną przestępczością oraz korupcją. Kwestie te sprawiły, że rozmowy w sprawie rozpoczęcia negocjacji członkowskich przeciągają się. Problemem Albanii jest także brak stabilnych źródeł energii.

Bośnia i Hercegowina także uczestniczy w ruchu bezwizowym. Główne problemy wymieniane w kontekście członkostwa to silne wciąż niepokoje społeczne na tle etnicznym pomiędzy Serbami, a Bośniakami. Panuje też wysoki poziom korupcji i przestępczości zorganizowanej.
Przypadek Bośni i Hercegowiny jest jednak problemem bardziej złożonym, państwo to jest sceną ciągłych walk politycznych - od ponad 6 miesięcy brak jest wspólnego rządu federalnego, brak jest działań mających na celu utrzymanie jedności państwa, często władze oskarżane są przez organizacje międzynarodowe o łamanie praw człowieka przez dyskryminację grup narodowościowych innych niż Serbowie, Bośniacy czy Chorwaci. W wielu analizach pojawiają się pytania, czy Bośnia i Hercegowina jest państwem, które ma szansę na wytworzenie na tyle silnej wspólnoty, by uniknąć rozpadu. To ukazuje, że droga do UE jest z pewnością daleka.

Chorwacja spośród całej siódemki jest najbliżej członkostwa - wkrótce zakończone zostaną negocjacje członkowskie i otworzy to ścieżkę do ustalenia daty i warunków akcesji. Chorwacja mierzyła się i cały czas ma do czynienia przede wszystkim ze zorganizowaną przestępczością i rozliczeniem z przeszłością - chodzi o postawienie przed Trybunałem ds. zbrodni wojennych dowódców oskarżanych o zbrodnie podczas wojny na Bałkanach w latach 1992-1995.

Macedonia - w jej przypadku największym problemem jest spór z Grecją o nazwę państwa. Grecja twierdzi, że historyczna 'Macedonia' była terytorium greckim, a państwo Macedońskie bezpodstawnie rości sobie prawa do używania tej nazwy. Na forach dyskusji Macedonia występuje pod nazwą "Była Jugosłowiańska Republika Macedonii". Do czasu rozwiązania sporu nie jest możliwe podjęcie negocjacji, ponieważ do tego potrzebna jest zgoda wszystkich państw członkowskich, a jak na razie Grecja nie zmienia swego stanowiska i stawia veto.

Czarnogóra wystąpiła o członkostwo w 2008 roku, ale według wskazań Komisji Europejskiej przed rozpoczęciem negocjacji musi uporać się z przestępczością zorganizowaną, korupcją oraz wprowadzić efektywne regulacje dotyczące wolności słowa.

Serbia jest największym i najbardziej znaczącym państwem bałkańskim, które nie jest jeszcze członkiem UE. W 2009 roku wystąpiła z wnioskiem o członkostwo, ale przez 18 miesięcy rozmowy akcesyjne nie zostały podjęte na skutek sprzeciwu Holandii, która domagała się wydania serbskich zbrodniarzy wojennych. W maju 2011 roku został zatrzymany generał Ratko Mladić.
Problemem w stosunkach z UE może być fakt, że Serbia uważa Kosowo za część swojego terytorium i nie uznaje deklaracji niepodległości tego państwa. Jednakże we wrześniu 2010 Serbia w rezolucji ONZ nt. Kosowa, nie podtrzymała żądania o podjęcie rozmów na temat statusu Kosowa, co może oznaczać, że przeważyła chęć sprostania żądaniom UE. W marcu tego roku doszło do pierwszego spotkania przedstawicieli Kosowa i Serbii.

Kosowo w oficjalnych wystąpieniach urzędników Komisji Europejskiej jest uznawane za potencjalnego kandydata do UE, ale podstawowe problemy tego państwa, sięgające perspektyw przetrwania każą traktować te oświadczenia z dystansem. Kosowo jest państwem uzależnionym od pomocy międzynarodowej, gospodarka jest praktycznie nieprzystosowana do niepodległości - państwo jest uzależnione od importu nawet podstawowych produktów żywnościowych, a eksport jest liczony w wartościach symbolicznych. Rozwinięta jest przestępczość, a w mediach światowych regularnie pojawiają się spekulacje o mafijnej przeszłości najwyższych polityków kosowskich.

Podsumowanie


Szybka stabilizacja, reformowanie państw bałkańskich i wstąpienie do UE w najbliższych kilku latach byłoby najlepszym scenariuszem. Jednak najbardziej pozytywne plany mają to do siebie, że się nie spełniają. Tak najpewniej będzie także w tym przypadku. Problemy Bośni i Hercegowiny, Kosowa to nie są sprawy, które można uregulować w ciągu kilku lat - to są problemy na gruncie społecznym, wymagające cierpliwych działań, nie dających gwarancji powodzenia. Penetracja gospodarcza Serbii przez Rosję jest konkurencją dla UE i może stać się w przyszłości zagrożeniem. Pozostałe państwa - Macedonia, Czarnogóra, Albania i Chorwacja pozytywnie wyróżniają się na tym tle, ale realnie tylko Chorwacja ma szanse na członkostwo w ciągu najbliższych kilkunastu miesięcy. Pozostałe państwa (bez Bośni i Hercegowiny i Kosowa), być może w ciągu kilku lat, ale bez pewności i oczywiście przy utrzymaniu obecnego tempa integracji i polityki w kierunku zbliżania z UE. Problemem dla akcesji państw bałkańskich jest ich powolny wzrost gospodarczy, brak stabilności politycznej i rozwój przestępczości. Dla UE niekorzystnym wynikiem byłby już taki scenariusz, jeśli do tego doszłaby ekonomiczna i polityczna penetracja przez Rosję, można by śmiało mówić o porażce polityki integracyjnej i utracie, a przynajmniej niewykorzystaniu ważnego regionu.


Źródła: www.europarl.europa.eu, bbc.co.uk

...

Odsłon: 7972 | ranking >>


Komentarze: 3 Dodaj komentarz

Komentarze do artykułu Czy i kiedy rozszerzenie UE na Bałkanach?:

Komentarz

iceflower

2011-05-22, 11:39

Ratko Mladzić nie został wydany Trybunałowi do tej pory, a Unia nie prowadzi negocjacji akcesyjnych z Serbią, nie została do tej pory wydana opinia o wniosku o członkostwo. Status kandydata do UE mają natomiast, co nie zostało w artykule podkreślone, Macedonia i Czarnogóra.


Komentarz

Jarek Łazik

2011-05-28, 09:42

Ja rozumiem doskonale tzw. "wolność słowa", ale puszczanie do obiegu takiego steku bzdur to gruba przesada! Ratko Mladić został pojmany kilka dni temu (maj 2011), więc nie wiem skąd autor pozykał te informacje. Generalnie treść tych wypocin daje jasno do zrozumienia, że pożal się Boże autorzyna nie ma pojęcia ani o międzynarodowej polityce, jak i tym bardziej o regionie bałkańskim. Redakcja powinna wstydzić się za puszczanie tego typu szmelcu.


Komentarz

Paulina Bogacz | Redaktor TwojaEuropa.pl

2011-05-28, 11:40

Witam,
Dziękujemy za komentarze. Oczywiście, błąd jest po naszej stronie – Ratko Mladic został schwytany w maju i już tę informację poprawiliśmy. Prosiłabym jednak o pewną dozę wyrozumiałości – jesteśmy młodym zespołem i czasami zdarza nam się popełniać błędy, staramy się jednak zawsze weryfikować informacje, dlatego też jesteśmy wdzięczni za wszelką konstruktywną krytykę
Pozdrawiam,



Powiadamiaj mnie o nowych wypowiedziach do tego artykułu

Nie chcesz przepisywać tych słów? Zarejestruj się! (lub Zaloguj)


* pole obowiązkowe

-

Autor artykułu:

Stanisław Dąbrowski Stanisław Dąbrowski Obecnie wolontariusz w Sankt Petersburgu
Wyślij wiadomość | Zaproś do znajomych
Więcej artykułów autora >>

- Dziennikarstwo obywatelskie - dołącz do redakcji

Wiadomości z Europy i UERSS Wiadomości z Europy

Inny świat czy popkulturowa wioska? Kultura Nowość Inny świat czy popkulturowa wioska?

Promocja Portugalii na Web Summit 2016 w Lizbonie

Wybory prezydenckie w USA - komentarze ekspertów

Komisja zaleca przedłużenie tymczasowych kontroli na granicach wewnętrznych

Sejm przyjął uchwałę w sprawie CETA

PiS nie poprze Donalda Tuska na drugą kadencję w Radzie Europejskiej

więcej wiadomości z Europy >>

-

Oferty pracy za granicąRSS z ofertami pracy za granicą

Oferty pracy za granicą - przycisk Dodaj ofertę pracy za granicą -

Szkolenia i kursy unijneRSS wydarzenia w Europie

Szkolenia unijne - banner Dodaj ofertę szkolenia

zobacz wszystkie oferty szkoleń >>

-

Forum europejskie - dyskusje...

Ogłoszenia wszelkiehttp://www.rankinglokat.eu Rankinglokat.eu pisze: Polecam również świetną stronę z ubezpieczeniami OC http://www.tanieoc.net >> 19.07.2018 11:28     Ogłoszenia wszelkie

Ogłoszenia wszelkieMonter rusztowań z uprawieniami IPF Sp. z o.o pisze: IPF Group specjalizuje się w rekrutacji i organizacji zatrudnienia na rynku krajowym >> 30.04.2018 15:26     Ogłoszenia wszelkie

Ogłoszenia wszelkiePolska przychodnia w Londynie pisze: Polecam polską przychodnię w Londynie - Fast Medica, to zespół znanych >> 06.04.2018 09:10     Ogłoszenia wszelkie

Studia i nauka za granicąBezpłatna polska szkoła, dla dzieci przebywających za granicą. Wojtek Kyzik pisze: Ciekawy program! >> 02.03.2018 13:22     Studia i nauka za granicą

Ogłoszenia wszelkieProgram do magazynu Wojtek Kyzik pisze: A wygląda to cenowo? >> 02.03.2018 13:22     Ogłoszenia wszelkie

więcej grup dyskusyjnych >>

-

Ostatnio komentowane

Boże Narodzenie w Szwecji Boże Narodzenie w Szwecji ablahabla: xd

Praca w Austrii - umowa, urlop, wynagrodzenie... Teresa Kruczek: Mój mąż pracuje od sierpnia. Czy należy się mu 13i14 w firmie teampool?

Absurdalne przepisy w Unii Europejskiej... mateu: mit dwutlenku węgla obalony lata temu. poczytać o wielkich roślinach, dinozaurach...

Promocja Portugalii na Web Summit... Wojtek Kyzik: swietne!

-

Kalendarz wydarzeń RSS wydarzenia w Europie

więcej wydarzeń >>

-


Wszystkie

Wybierz kraj:

x
Cała Europa Unia Europejska Albania Andora Austria Belgia Białoruś Bośnia i Hercegowina Bułgaria Chorwacja Cypr Czarnogóra Czechy Dania Estonia Finlandia Francja Grecja Gruzja Hiszpania Holandia Irlandia Islandia Kazachstan Liechtenstein Litwa Łotwa Luksemburg Macedonia Malta Mołdawia Niemcy Norwegia Polska Portugalia Rosja Rumunia San Marino Serbia Słowacja Słowenia Szwajcaria Szwecja Turcja Ukraina Watykan Węgry Wielka Brytania Włochy